İlm-i Râbıta-i Şerîfe ve Kalbî Rezonans: Kalpten Kalbe Nûr Aktarımı, Fenâ Fi'ş-Şeyh ve Biyomanyetik Tevessül

İslam irfan mektebinde Râbıta (رَابِطَة), lügatte bağlamak, iki şeyi birbirine raptetmek anlamına gelir. Istılahta ise sâlikin (müridin), kalbini kâmil ve mükemmil bir mürşidin kalbine bağlayarak, o kalpten Resûlullâh'a (s.a.v.) ve oradan da Cenâb-ı Hakk'ın Zât-ı Akdes'ine uzanan nûr ve feyz cereyanına intisap etmesidir. Râbıta, seven ile sevilen arasındaki muhabbet köprüsüdür; zira seven, sevdiğini düşündüğü ve andığı nispette onun ahlakı ve ruhanî kemalatıyla boyanır.

İmâm-ı Rabbânî Mektûbât'ının pek çok yerinde râbıtanın zikirden dahi süratli bir vuslat vasıtası olduğunu belirtir: «Feyz-i ilahî kalbe iki yoldan gelir; biri bizzat zikr-i Hudâ ile, diğeri ise kâmil mürşide muhabbet ve râbıta ile. Râbıta yolu en kestirme ve en selametli yoldur.»

Râbıta-i şerîfenin Kur'ân-ı Kerîm'deki en sarih temeli Tevbe Sûresi 119. âyet-i kerîmesidir:

Fahreddin er-Râzî ve İsmail Hakkı Bursevî gibi celil müfessirler bu âyetteki «beraberlik» (معية - maiyyet) emrinin sadece cismanî olarak aynı mekânda bulunmaktan ibaret olmadığını, zira her müminin her an sâdıkların yanında fiziksel olarak bulunamayacağını, dolayısıyla kalbî, ruhanî ve zihnî bir refakat ve rabıtanın da bu emre dâhil olduğunu beyan etmişlerdir.

Ayrıca Mâide Sûresi 35. âyetindeki: «Ey iman edenler! Allah'tan sakının ve O'na ulaştıracak vesileyi arayın» (وَابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ) emri celili de râbıtanın meşruiyetine en kuvvetli mesnettir. Mürşid-i kâmil, kulun nefsanî bataklıktan kurtulup Mevlâ'ya yönelmesini sağlayan en canlı vesîledir.

Modern biyofizik ve nörokardiyoloji araştırmaları, kalbin yalnızca kan pompalayan mekanik bir organ olmadığını, aynı zamanda vücudun en güçlü elektromanyetik alan üreticisi olduğunu ortaya koymuştur. Kaliforniya'daki HeartMath Enstitüsü tarafından yapılan ölçümlere göre:

• Kalbin ürettiği elektriksel alan beynin elektriksel alanından yaklaşık 60 kat, manyetik alanı ise beynin manyetik alanından tam 5.000 kat daha güçlüdür.
• Kalbin manyetik alanı vücuttan metrelerce uzağa yayılmakta ve çevredeki insanların beyin dalgalarını ve kalp ritimlerini etkileyebilmektedir (Kalp Koheransı / Coherence).
• Beyinde keşfedilen Ayna Nöronlar (Mirror Neurons), bir insanın sevdiği ve odaklandığı bir başka insanın hissiyatını, zihin durumunu ve içsel dengesini taklit etme yeteneğine sahiptir.

Râbıta esnasında sâlik, mürşid-i kâmilin dingin, mutmainne (huzurlu) ve zikr-i daim halindeki yüksek kalp frekansına odaklandığında, biyofiziksel olarak da bu koheransa dahil olmakta ve manevi huzura kavuşmaktadır.

Tasavvuf yollarında râbıta üç kademeli bir manevi tekâmül sürecidir:

Kâmil bir râbıtanın icrası şu edep kuralları dairesinde gerçekleşir:

1. Abdest ve Kıbleye Teveccüh: Sâlik abdest alır, temiz elbiseler giyer ve tenha bir odada kıbleye karşı iki dizi üzerine (teşehhüt oturuşu) oturur.
2. İstiğfar ve Sığınma: 25 veya 70 defa cân-ı gönülden istiğfar ederek günah kirlerinden ve gafletten arınmayı niyaz eder. 7 Âyetü'l-Kürsî ve Felak-Nâs ile manevi koruma dairesini çeker.
3. Gözlerin Kapatılması ve Nefesin Düzenlenmesi: Gözlerini yumar, dilini damağına yapıştırır ve derin diyafram nefesi alarak zihnini sakinleştirir.
4. Nûr Akışının Müşâhedesi: Mürşidinin iki kaşı arasından veya göğsünden fışkıran bembeyaz ilahî nûrun, kendi göğsündeki sol memenin iki parmak altındaki et parçası olan çam kozalağı şeklindeki kalbe bir şelale gibi aktığını tefekkür eder.
5. Zikr-i Kalbî İle Birleşme: Bu feyz akışıyla kalbin «Allah, Allah» diye çarptığını hisseder ve gaflet paslarının eridiğini müşâhede eder.

Tasavvuf düşmanlarının veya konuyu bilmeyenlerin en çok ileri sürdüğü iddia, râbıtanın şirke yol açacağı zannıdır. Oysa Ehl-i Sünnet akidesine göre mürşid ne bir ilah, ne de günah bağışlayan bir varlıktır. Mürşid, aynen aynadaki gibi güneşi yansıtan bir aynadır. Aynaya bakan kişi güneşe tapmaz; güneşi görmek için aynayı vasıta kılar.

Dolayısıyla râbıtada hedef mürşidin fâni şahsı değil, onda tecellî eden Resûlullâh'ın ahlakı ve Cenâb-ı Hakk'ın nûrudur. Hedef tevhid, maksat rızâ-yı Bârî'dir.