FASIL I: Hz. İdrîs (a.s.) ve Semavi Hikmetlerin Tarihsel Teşekkülü

İslâm kaynaklarında Hz. Şît'ten sonra insanlığa yazı yazmayı, kumaş dokumayı, terziliği, yıldızların hareketlerini ve hesap ilmini öğreten ulu peygamber Hz. İdrîs (a.s.)'dır. Kadim Şark ve Babil geleneğinde 'Uhnuḫ' (Enoch), Yunan felsefesinde ise 'Hermesü'l-Herâmise' (Hermes Trismegistus - Üç Kere Yüceltilmiş Hermes) olarak tanınan bu zât-ı âlîşan, Meryem Sûresi 56-57. âyetlerinde şöyle övülmüştür:

وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ اِدْر۪يسَۖ اِنَّهُ كَانَ صِدّ۪يقًا نَبِيًّاۙ وَرَفَعْنَاهُ مَكَانًا عَلِيًّا

"Kitapta İdrîs'i de an. Şüphesiz o, dosdoğru bir peygamberdi. Ve biz onu yüce bir mekâna yükselttik." (Meryem, 19/56-57)

İbnü'l-Arabî'nin Fusûsü'l-Hikem'indeki 'Fass-ı İdrîsî'de açıklandığı üzere, Hz. İdrîs'in yüce bir mekâna yükseltilmesi, hem Güneş feleğine (Dördüncü Kat Semâya) bedenen ve ruhen urûc etmesi hem de marifet ve kudsiyet mertebelerinin zirvesine vasıl olması demektir.

FASIL II: Esmâ-i İdrisiyye'nin İslâm Havas Literatüründeki Menşei

Cenâb-ı Hakk'ın Hz. İdrîs'e vahyettiği Kırk İsm-i Şerîf (el-Esmâü'l-İdrîsiyye / el-Esmâü'l-Erba'în), Süryanî ve İbrânî köklerden Arapça fushaya tevil edilmiş kadim dualardır. Bu kutlu isimler zinciri, İslâm tasavvufunda Şeyh-i İşrâk Şihâbeddin Sühreverdî el-Maktûl'ün el-Vâridât ve't-Takdîsât risalesi ve İmam Şerefeddin Ahmed el-Bûnî'nin Şemsü'l-Ma'ârif ve Menbau Usûli'l-Hikme eserleriyle şerh edilmiştir.

Esmâ-i İdrisiyye, zikir ehli için nefs-i emmâreyi yakıp kül eden manevi bir simyadır. Her bir isim, Cenâb-ı Hakk'ın celâlî ve cemâlî bir sırrını, bir melekût ordusunu ve belirli bir feleğin frekansını temsil eder.

[ Google AdSense - İlgili Külliyat Reklam Alanı 1 ]

FASIL III: Esmâ-i İdrisiyye'nin İlk 10 Kutlu İsmi ve Anlamları

No Arapça İsm-i Şerîf Okunuşu ve Meali Havas ve İrfân Sırrı
1سُبْحَانَكَ لاَ إِلٰهَ إِلاَّ أَنْتَ يَا رَبَّ كُلِّ شَيْءٍ وَوَارِثَهُ وَرَازِقَهُ وَرَاحِمَهُSübhâneke lâ ilâhe illâ ente yâ Rabbe külli şey'in ve vârisehû ve râzikahû ve râhimeh.Ruhun kibir ve ucbdan arınması, kalbin ihyâsı ve mülk emniyeti.
2يَا إِلٰهَ الآلِهَةِ الرَّفِيعَ جَلاَلُهُYâ İlâhe'l-âliheti'r-refî'a celâlüh.Heybet, celâdet ve düşman şerrinden muhafaza.
3يَا اَللّٰهُ الْمَحْمُودُ فِي كُلِّ فِعَالِهِYâ Allâhü'l-mahmûdü fî külli fi'âlih.Halk arasında sevilme, hüsn-i kabul ve şükür makamı.
4يَا رَحْمٰنَ كُلِّ شَيْءٍ وَرَاحِمَهُYâ Rahmâne külli şey'in ve râhimeh.Kalp katılığının izalesi, şefkat ve merhamet celbi.
5يَا حَيُّ حِينَ لاَ حَيَّ فِي دَيْمُومِيَّةِ مُلْكِهِ وَبَقَائِهِYâ Hayyü hîne lâ hayye fî deymûmiyyeti mülkihî ve bekâih.Manevi diriliş, müzmin hastalıklardan şifâ ve uzun ömür bereketi.
6يَا قَيُّومُ فَلاَ يَفُوتُ شَيْءٌ مِنْ عِلْمِهِ وَلاَ يَئُودُهُYâ Kayyûmü felâ yefûtü şey'ün min 'ilmihî velâ yeûdüh.Hafıza kuvveti, basiret açılımı ve unutkanlığın giderilmesi.
7يَا وَاحِدُ الْبَاقِي أَوَّلَ كُلِّ شَيْءٍ وَآخِرَهُYâ Vâhidü'l-bâkî evvele külli şey'in ve âhirah.Vahdet sırrı, vesvese ve korkulardan halas olma.
8يَا دَائِمُ بِلاَ فَنَاءٍ وَلاَ زَوَالَ لِمُلْكِهِ وَبَقَائِهِYâ Dâimü bilâ fenâin velâ zevâle li-mülkihî ve bekâih.Makam ve mevkide sebat, istikamet ve mülk bereketi.
9يَا صَمَدُ مِنْ غَيْرِ شَبِيهٍ فَلاَ شَيْءَ كَمِثْلِهِYâ Samedü min gayri şebîhin felâ şey'e ke-mislih.İnsanlara muhtaç olmama (istiğnâ) ve rızık kapılarının fethi.
10يَا بَارُّ فَلاَ شَيْءَ كُفْؤُهُ يُدَانِيهِ وَلاَ إِمْكَانَ لِوَصْفِهِYâ Bârru felâ şey'e küf'ühû yüdânîhi velâ imkâne li-vasfih.Düşman dillerinin bağlanması ve ilahi hıfz kalkanı.

FASIL IV: Kırkıncı İsim: İsm-i A'zam ve Hatm-i Hâcegân Tacı

Esmâ-i İdrisiyye risalesinin 40. ve nihai ismi, bütün esmânın özü ve İsm-i A'zam sırrı kabul edilir:

يَا غِيَاثِي عِنْدَ كُلِّ كُرْبَةٍ وَمُجِيبِي عِنْدَ كُلِّ دَعْوَةٍ وَمَعَاذِي عِنْدَ كُلِّ شِدَّةٍ وَيَا رَجَائِي حِينَ تَنْقَطِعُ حِيلَتِي

"Ey her sıkıntı anında imdadıma koşan Gıyâs'ım! Ey her duamda icabet eden Mücîb'im! Ey her şiddet anında sığınağım olan Meâz'ım! Ve ey bütün çarelerin tükendiği anda yegâne ümidim olan Rabbim!"

Bu isim, çaresiz kalmış dertlilerin, nefsin karanlık vadilerinde sıkışmış arayış sahiplerinin sığınağıdır. Gece yarısı 40 defa huşû ile okunduğunda kilitli kapıların açıldığı, kalbe sekînet ve inşirah indiği tecrübe edilmiştir.

FASIL V: Esmâ-i İdrisiyye Riyâzet ve Kıraat Âdâbı

Kadim meşâyih bu isimlerin zikrine girmeden önce şu üç temel edebi şart koşmuştur:

  1. Tahâret-i Kâmile: Beden, elbise ve zikir mahallinin maddî ve manevî necasetten arındırılması, güzel kokular (buhur, ud, amber) yakılması.
  2. Helal Lokma ve Az Yemek: Zikir süresince mideyi ağır ve hayvansal gıdalarla doldurmamak, nefsin ağırlığını hafifletmek.
  3. Sırrı Ketmetmek: Zikir esnasında hâsıl olan ruhanî keşif ve rüyaları ehil olmayanlara anlatmamak; zikri riyâdan ve dünyevî menfaat beklentisinden tecrit etmek.