Tehzîbü'l-Kemâl fî Esmâi'r-Ricâl: Hadis Ricâli İlminin 35 Ciltlik Anıtı
Hâfız el-Mizzî'nin şaheseri Tehzîbü'l-Kemâl; Abdülganî el-Makdisî'nin el-Kemâl zeyli, Kütüb-i Sitte râvilerinin eksiksiz ansiklopedisi.
Hadis ricâli ve etrâf ilminin tartışmasız sultanı Cemâlüddîn Ebü'l-Haccâc Yûsuf b. Abdirrahmân el-Mizzî'nin (v. 742 / 1341) 35 ciltlik anıtı Tehzîbü'l-Kemâl, etrâf şaheseri Tuhfetü'l-Eşrâf ve Zehebî ile İbn Kesîr'e hocalığı ekseninde 10 müstakil şaheserlik tam metin ilim portalı.
Hâfız el-Mizzî'nin şaheseri Tehzîbü'l-Kemâl; Abdülganî el-Makdisî'nin el-Kemâl zeyli, Kütüb-i Sitte râvilerinin eksiksiz ansiklopedisi.
Mizzî'nin etrâf ilmindeki başyapıtı Tuhfetü'l-Eşrâf; Kütüb-i Sitte hadislerinin başlangıç kısımları ve bütün rivayet tarîklerinin alfabetik tespiti.
Hicrî 654'te Halep'te doğuşu, Şam Mizzetü'l-Kelb beldesinde büyümesi, Eşrefiyye Dârülhadisi şeyhliği, zühdü ve vefatı.
İmam Zehebî'nin hocası Mizzî'ye hürmeti, İbn Kesîr'in damadı oluşu ve el-Bidâye'deki Mizzî kaynaklığı.
Mizzî'nin yazma nüshalardaki tashîf ve tahrîfleri düzeltme ustalığı; râvilerin lakapları, künyeleri ve ensâbındaki şüpheleri izalesi.
Hâfız Mizzî'nin geceleri teheccüd ve Kur'an tilâveti, gıybetten şiddetle kaçınması, az yemesi, mütevazı dervişâne hali.
Şam kütüphanelerindeki binlerce yazma eseri bizzat istinsah edişi, tashihleri, vakıf kütüphaneciliği ve ilim aşkı.
İbn Hacer'in Tehzîbü't-Tehzîb, Takrîbü't-Tehzîb ve Ta'cîlü'l-Menfa'a ile Mizzî'nin eserlerini şerh ve ikmal edişi.
Mizzî'nin itikadî duruşu; Buhârî'nin Kitâbü't-Tevhîd'ine bağlılığı, sıfâtullâh, Selef akāidi ve fitnelere karşı sabrı.
Tehzîbü'l-Kemâl ve Tuhfetü'l-Eşrâf'ın modern dönemde neşredilişi; Beşşâr Avvâd Ma'rûf ve Abdüssamed Şerefüddîn tahkikleri.