İMAM DEBÛSÎ KÜLLİYATI

Ehliyet ve Mesuliyet Nazariyesinde Debûsî: İslâm Hukukunda İnsan ve Haklar

Eser Hülasası: Debûsî'nin Takvîmü'l-Edille'deki ehliyet teorisi; vücûb ehliyeti (hak ehliyeti), edâ ehliyeti (fiil ehliyeti) ve insan haysiyeti.

Fasıl I: İslâm Hukukunda İnsan ve Hukuk Süjesi Olma Şerefi

Debûsî insanın sırf insan olarak doğmasıyla doğuştan haklara sahip olduğunu (zimmet) ilk formüle eden hukukçudur.

Fasıl II: Vücûb Ehliyeti: Hak Sahibi Olma Kudreti

Ceninin ve çocuğun mülkiyet, miras ve hayat hakkının dokunulmazlığı.

Fasıl III: Edâ Ehliyeti: Fiillerinden Mesul Olma Mertebesi

Aklî bâliğ olma ile başlayan hukukî ve cezaî mesuliyetin şartları.

Fasıl IV: Ehliyeti Sınırlandıran veya Kaldıran Sebepler (Avârız-ı Ehliyet)

Delilik, bunaklık, uyku, baygınlık, unutma, küçüklük, sefeh, borç ve ölüm hastalığının hükümleri.

Fasıl V: İkrah (Zorlama) Altındaki Hukukî Tasarruflar

Baskı ve tehdit altında yapılan akitlerin, yeminlerin ve ikrarların hükümsüzlüğü.

Fasıl VI: Modern Medenî Hukuka Yüzyıllar Öncesinden Öncülük Etmesi

Batı hukukunun 19. yüzyılda ulaştığı hak ehliyeti ve fiil ehliyeti ayrımını 11. yüzyılda kurması.

Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: İnsan Haysiyetini Hukukun Merkezine Alan Dehâ

Debûsî'nin ehliyet nazariyesi; insanı eşref-i mahlûkāt kılan ilâhî adaletin hukuk dilindeki zirvesidir.

Sıkça Sorulan Sorular ve Mütalaalar

Bu risalede İmam Debûsî'nin hangi temel eserleri ve metodolojisi esas alınmıştır?

Te'sîsü'n-Nazar ve Takvîmü'l-Edille Mirası ve klasik kaynaklardaki sahih nasslar esas alınmıştır.

İmam Debûsî'nin İslâm ilim ve irfan tarihindeki kurucu vasfı nedir?

MUKAYESELİ HUKUKUN KURUCUSU • TE'SÎSÜ'N-NAZAR • MÂVERÂÜNNEHİR FAKİHİ vasfıyla tanınan büyük pîr, ilim ve hikmet sahasında ümmete rehberlik etmiş kutlu bir şahsiyettir.

Bu eserde yer alan temel irfânî düstur nedir?

Şeriat ile hakikati, ilim ile ameli, adalet ile merhameti Nebevî ahenkte birleştiren kudsî istikamettir.