Hasâisü Alî ve Ehl-i Beyt Faziletleri: İmam Nesâî'nin Sadakat Âbidesi
Fasıl I: Hasâisü Alî Eserinin Telif Sebebi: Dımaşk'ta Ehl-i Beyt Sevgisini İhyâ
İmam Nesâî ömrünün son demlerinde Mısır'dan Dımaşk'a (Şam) hicret ettiğinde, Emevî hilafetinin kalıntısı olarak halkın bir kısmında Hz. Ali'ye karşı soğukluk ve buğuz olduğunu müşahede etti. Sünnetin muhafızı olan bu büyük imam, Hz. Ali'nin (k.v.) İslâm tarihindeki emsalsiz makamını ve Resûlullah'ın (s.a.v.) ona olan kudsî muhabbetini bildirmek gayesiyle Hasâisü Emîri'l-Mü'minîn Alî b. Ebî Tâlib adlı meşhur eserini telif etti.
Fasıl II: 'Ben Kimin Mevlâsı İsem Alî de Onun Mevlâsıdır' Hadisi ve Te'vili
Eserde en sahih isnadlarla rivayet edilen Gadîr-i Hum hadisi: 'Men küntü mevlâh fe-Alîyyün mevlâh' (Ben kimin mevlâsı isem Alî de onun mevlâsıdır; Allahım, onu seveni sev, ona düşman olana düşman ol!). Nesâî bu hadisle; Hz. Ali sevgisinin imanın bir alâmeti, ona buğzetmenin ise nifak nişanesi olduğunu Ehl-i Sünnet omurgasında delillendirmiştir.
Fasıl III: Hayber Fethi ve 'Sancağı Öyle Birine Vereceğim ki...' Müjdesi
Hayber kalesinin fethinde Resûlullah'ın (s.a.v.): 'Yarın sancağı öyle bir ere vereceğim ki, o Allah'ı ve Resûlü'nü sever, Allah ve Resûlü de onu sever; Allah kaleyi onun eliyle fethedecektir' buyurarak sancağı Hz. Ali'ye tevdi etmesi ve Hayber kapısını söküş menkıbesi en sağlam senedlerle eserde yer alır.
Fasıl IV: Tebük Seferi ve Hârûn-Mûsâ Mazhariyeti: Menzile Hadisi
Tebük Gazvesi'ne çıkarken Resûlullah'ın Medine'de vekil bıraktığı Hz. Ali'ye hitaben: 'Yâ Alî! Sen bana nispetle Hârûn'un Mûsâ'ya olan menzilesinde olmaktan razı değil misin? Ancak benden sonra peygamber yoktur' buyurduğu Menzile Hadisi, eserin en parlak nasslarından biridir.
Fasıl V: Ehl-i Beyt'in Tathîr Âyeti ve Kisa Ashâbı
Ahzâb Sûresi 33. âyetinde zikredilen 'Allah sizden kiri gidermek ve sizi tertemiz kılmak diler ey Ehl-i Beyt!' âyetinin tefsirinde; Hz. Peygamber'in abasının (kisa) altına Hz. Ali, Hz. Fâtıma, Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin'i alarak: 'Allahım! İşte bunlar benim Ehl-i Beyt'imdir; onlardan her türlü noksanlığı gider ve onları pâk eyle!' niyâzı tahkik edilmiştir.
Fasıl VI: Dımaşk Emevî Mescidindeki İmtihan ve İmam Nesâî'nin Şehâdeti
Nesâî Dımaşk Mescidi'nde Hasâis kitabını okurken, nâsibîler ve Emevî taassubuna saplananlar: 'Bize Muâviye'nin faziletine dair de hadis oku!' dediler. Nesâî: 'Ben Resûlullah'ın onun hakkında 'Allah karnını doyurmasın' duasından başka bir şey rivayet etmem' deyince, taassup ehli kudurarak seksen yaşını aşmış bu pîr-i fânî imamı mescidde acımasızca dövdü ve hayalarını ezdi. Ağır yaralanan Nesâî: 'Beni Mekke'ye götürün, orada vefat edeyim' dedi ve Harem-i Şerîf yolunda şehit düştü.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Ehl-i Beyt Muhabbetini Canıyla Mühürleyen Hadis Şehidi
Hasâisü Alî; kuru bir siyaset metni değil, Ehl-i Sünnet akāidinin Ehl-i Beyt'e duyduğu vefânın ve kudsî aşkın şehâdetnâmesidir. İmam Nesâî bu eseri ve kanıyla; hakikati zalimlerin kılıçlarına feda etmeyen ebedî bir irfan ve şecaat meş'alesi yakmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular ve Mütalaalar
Bu risalede İmam Nesâî'nin hangi temel eserleri ve metodolojisi esas alınmıştır?
es-Sünenü's-Sugrâ (el-Müctebâ), es-Sünenü'l-Kübrâ, Hasâisü Alî, Amelü'l-Yevm ve'l-Leyle ve Kitâbü'd-Duafâ şaheserleri esas alınmıştır.
İmam Nesâî'nin Kütüb-i Sitte içindeki müstesna hadis mertebesi nedir?
Sahîhayn'dan sonra en az zayıf hadis ihtiva eden es-Sünenü's-Sugrâ müellifi olup cerh ve ta'dîl ilminde en müteşeddid ve titiz imamlardandır.
İmam Nesâî'nin şehâdeti nasıl vuku bulmuştur?
Dımaşk'ta Hasâisü Alî eserini okurken Ehl-i Beyt muhabbetini savunduğu için nâsibîler tarafından feci şekilde darp edilmiş ve Mekke yolunda şehit düşmüştür.