Amelü'l-Yevm ve'l-Leyle: Gece ve Gündüzün Nebevî Zikir ve Duâ Mirası
Fasıl I: Eserin Mahiyeti: Müminin Yirmi Dört Saatini Nebevî Zikirle Nurlandırmak
İslâm tasavvuf ve dua edebiyatında 'Amelü'l-Yevm ve'l-Leyle' (Gece ve Gündüzün Amelleri) türünün ilk ve en sahih kurucu şaheseri İmam Nesâî tarafından telif edilmiştir. Eser; sabah uyanıştan gece uykuya varıncaya kadar müminin hayatının her ânını Resûlullah'ın (s.a.v.) bizzat okuduğu ve ashâbına talim ettiği zikirler, dualar ve istiaze niyâzlarıyla kuşatan bir irfan atlasıdır.
Fasıl II: Sabah ve Akşam Virdleri: Seyyidü'l-İstiğfâr ve Hıfz Duâları
Günün başında ve sonunda okunacak en faziletli istiğfar olan 'Seyyidü'l-İstiğfâr' (Allahümme ente Rabbî lâ ilâhe illâ ente halaktenî...), 'Bismillâhillezî lâ yedurru mea'smihî şey'ün fi'l-ardı ve lâ fi's-semâ'' duası ve Âyetü'l-Kürsî ile Muavvizeteyn sûrelerinin kudsî sırları en sahih senedlerle sıralanmıştır.
Fasıl III: Ezan, Namaz ve Mescid Âdâbı Duaları
Ezanı işitince tekrarlamak, ezan duasını okuyarak Resûlullah'a Vesîle makamını niyaz etmek, mescide girerken ve çıkarken okunacak dualar, namazın ardından yapılan tesbihat (Sübhânallâh, Elhamdülillâh, Allāhü Ekber) ve istiğfarlar eserin en bereketli fasıllarını teşkil eder.
Fasıl IV: Yeme-İçme, Elbise Giyme ve Eve Giriş-Çıkış Duaları
Hayatın tabii akışını ibadete çeviren nebevî edebler: Yemeğe besmele ile başlamak, sonunda hamdetmek, yeni bir elbise giyildiğinde hamd edip muhtaçlara infak etmek, evden çıkarken 'Bismillâhi tevekkeltü alallâh' diyerek şeytanın şerrinden ilâhî himayeye sığınmak.
Fasıl V: Keder, Musibet, Borç ve Hastalık Ânında Sığınma Duaları (İstiâzeler)
Gam ve keder bastığında okunacak dualar, borç altında ezilen kimselere Efendimiz'in (s.a.v.) talim ettiği: 'Allahım! Kederden, hüzünden, acizlikten, tembellikten, korkaklıktan, cimrilikten, borç yükünden ve insanların kahrından Sana sığınırım' duası ve şifa niyazları.
Fasıl VI: Gece İbadeti, Vitir Duası ve Uykuya Dalış Âdâbı
Teheccüd vaktinde uyanıldığında gökyüzüne bakarak Âl-i İmrân sûresinin son on âyetini tilâvet etmek, Vitir namazında Kunut duası okumak, yatağa girildiğinde sağ yanına yatarak 'Bismike Rabbî vada'tü cenbî...' diyerek ruhu Rahmân'ın yed-i kudretine emanet etmek.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Dervişin Nefesini Dâimî Zikrullâh Kılan Nebevî İksir
Amelü'l-Yevm ve'l-Leyle; tasavvuf yolunun vird ve ezkâr sisteminin hadis temelli omurgasıdır. İmam Nesâî bu eseriyle; müminin kalbini gaflet pasından arındırmış, her nefesi Cenâb-ı Hakk'ın huzurunda bir zikir ve vuslat neşvesine dönüştürmüştür.
Sıkça Sorulan Sorular ve Mütalaalar
Bu risalede İmam Nesâî'nin hangi temel eserleri ve metodolojisi esas alınmıştır?
es-Sünenü's-Sugrâ (el-Müctebâ), es-Sünenü'l-Kübrâ, Hasâisü Alî, Amelü'l-Yevm ve'l-Leyle ve Kitâbü'd-Duafâ şaheserleri esas alınmıştır.
İmam Nesâî'nin Kütüb-i Sitte içindeki müstesna hadis mertebesi nedir?
Sahîhayn'dan sonra en az zayıf hadis ihtiva eden es-Sünenü's-Sugrâ müellifi olup cerh ve ta'dîl ilminde en müteşeddid ve titiz imamlardandır.
İmam Nesâî'nin şehâdeti nasıl vuku bulmuştur?
Dımaşk'ta Hasâisü Alî eserini okurken Ehl-i Beyt muhabbetini savunduğu için nâsibîler tarafından feci şekilde darp edilmiş ve Mekke yolunda şehit düşmüştür.