Kitâbü'l-Îmân ve Cibrîl Hadisi: İslâm, İman, İhsan ve Müşâhede Mertebeleri
Fasıl I: Sahîh-i Müslim'in İlk Kitabı Olarak Kitâbü'l-Îmân'ın Yeri
İmam Müslim, Mukaddime'nin hemen ardından eserine Kitâbü'l-Îmân ile başlar. Çünkü dinin temeli imandır ve ameller ancak sahih bir iman temeli üzerinde değer kazanır. Müslim bu bölümde; kaderi inkâr eden ilk sapkın fırkaların ortaya çıkışına şahit olan tâbiîn ulemâsının sahâbeye müracaatını ve Hz. Ömer'den gelen Cibrîl hadisini en kâmil sened zinciriyle nakleder.
Fasıl II: Hz. Ömer'den Gelen Cibrîl Hadisi: Beyaz Elbiseli Yolcunun Esrârı
Hz. Ömer'in (r.a.) eşsiz tasviri: 'Bir gün Resûlullah'ın huzurunda oturuyorduk. Elbisesi bembeyaz, saçları simsiyah, üzerinde hiçbir yolculuk eseri bulunmayan ve hiçbirimizin tanımadığı bir zât çıkageldi. Dizlerini Efendimiz'in dizlerine dayadı, ellerini uyluklarına koydu ve sormaya başladı...' Bu melekûtî sahne, dinin bütün hakikatlerinin karşılıklı sual ve cevapla ümmete ta'lim edilmesidir.
Fasıl III: İslâm'ın Beş Şartı: Zâhirî Kulluk ve Şeriatın Temel Rükünleri
Cibrîl'in 'Bana İslâm'ı anlat' sualine Efendimiz'in cevabı: Kelime-i şehâdet, namazı ikame etmek, zekâtı vermek, Ramazan orucunu tutmak ve gücü yetenin Beytullah'ı haccetmesi. İslâm, teslimiyetin zâhirî kalıbı ve amelî omurgasıdır; bu rükünler olmadan dindarlık iddia edilemez.
Fasıl IV: İmanın Altı Esası: Kalbî Tasdik, Melekût Âlemi ve Kader Sırrı
'Bana İmanı anlat' sualine verilen cevap: Allah'a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, ahiret gününe ve hayrıyla şerriyle kadere inanmak. Müslim, kader inancını imanın ayrılmaz bir esası olarak tekit eder; kaderi inkâr edenlerin amellerinin Uhud dağı kadar altın infak etseler bile kabul olunmayacağını sahâbe lisanıyla tescil eder.
Fasıl V: İhsan Makamı: 'Allah'ı Görüyormuş Gibi İbadet Etmek' Sırrı ve Tasavvuf
'Bana İhsanı anlat' sualine verilen kudsî cevap: 'Allah'a O'nu görüyormuşsun gibi ibadet etmendir. Çünkü sen O'nu görmesen de O seni görmektedir.' Tasavvufun bütün gayesi, seyr-i sülûkün bütün merhaleleri bu nebevî cümleden doğmuştur. İhsan; kulun her ân ilâhî huzurda olduğunu kalbinde dâimî müşâhede haline getirmesidir.
Fasıl VI: Rü'yetullah ve Şefaat-i Uzmâ: Müminlerin Cennet'teki En Büyük Nîmeti
Müslim'in Kitâbü'l-Îmân'da genişçe yer verdiği rü'yetullah hadisleri: Cennet ehli Rablerini perdesiz, dolunayı seyreder gibi seyredecekler ve bu müşâhede karşısında Cennet'in bütün diğer nimetlerini unutacaklardır. Ayrıca Resûl-i Ekrem'in büyük günah işleyen ümmetine yapacağı şefaat-i uzmâ müjdesi.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: İmanın İhsan Nurunda Fenâ ve Bekā Bulması
Cibrîl hadisi; dinin zâhirini (İslâm), bâtınını (İman) ve rûhunu (İhsan) cem eden mükemmel bir irfan piramididir. Müslim bu hadisi başa koyarak; her amelin ihsan nuruyla aydınlanması gerektiğini bütün müminlere ihtar etmiştir.
Sıkça Sorulan Sorular ve Mütalaalar
Bu risalede İmam Müslim'in hangi temel eserleri ve metodolojisi esas alınmıştır?
Sahîh-i Müslim (el-Müsnedü's-Sahîh), Mukaddimetü Müslim, Kitâbü't-Temyîz ve Horasan hadis mektebinin muteber rivayetleri esas alınmıştır.
İmam Müslim'in Sahîh'indeki rivayet tertibini diğer eserlerden ayıran en mühim hususiyet nedir?
Bir hadisin bütün isnad tariklerini ve metin lafızlarını tek bir bâb altında parçalamaksızın bir araya toplama dehasıdır.
İmam Müslim'in eserlerinde zühd, kalp incelikleri ve ahlâk nasıl temerküz eder?
Kitâbü'z-Zühd, Kitâbü'l-Birr ve's-Sıla ve Kitâbü'z-Zikr bâblarıyla dünyanın fâniliğini, nefis tezkiyesini ve nebevî ihsan ahlâkını nasslarla vazetmiştir.