Fasıl I: Nebevî Huzurda Edep: Seslerinizi Peygamber'in Sesinden Fazla Yükseltmeyin
Hucurât Sûresi, mü'minin Allah ve Resûlü karşısındaki edep hudutlarını çizen bir edep mektebidir. İlk âyetlerde Allah'ın ve Resûlü'nün önüne geçilmemesi ve seslerin yükseltilmemesi emredilir. Havas uleması, mânevî fütûhât kapısının ancak edeple çalınabileceğini; edebi terk edenin bütün amellerinin heba olacağını bildirmiştir.
Fasıl II: Fâsıkın Haberi ve İftiraları İptal Etme Kanunu
6. âyet: "Ey iman edenler! Şayet bir fâsık size bir haber getirirse, onu iyice araştırın; yoksa bilmeyerek bir topluluğa kötülük edersiniz de pişman olursunuz!" Bu âyet, fitnecilerin, dedikoducuların ve sahte haber yayanların oyunlarını bozan ilâhî bir filtre mekanizmasıdır. Hakkında dedikodu ve iftira üretilen kimseler bu âyetle haksız ithamlardan berî kılınır.
Fasıl III: Kardeşlerin Arasını Islah Etme ve Barışma Tertiplerinde Hucurât
9 ve 10. âyetler mü'minlerin ancak kardeş olduğunu ve küskünlerin arasının adaletle düzeltilmesini emreder. Aralarında kan davası, küslük veya dava bulunan akraba ve dostları barıştırmak için Hucurât Sûresi'nin bu âyetleri niyet edilerek okunur ve kalplerdeki buzlar erir.
Fasıl IV: Üç Büyük Kalp Zehrinin İptali: Alay, Tecessüs ve Gıybet
11 ve 12. âyetler mü'minleri birbirleriyle alay etmekten, ayıplamaktan, tecessüsten (gizli kusurları araştırmaktan) ve gıybetten şiddetle men eder. Gıybet etmeyi ölmüş kardeşinin etini yemeye benzeten dehşetli teşbih, dilin âfetlerine karşı en tesirli manevî frendir.
Fasıl V: Üstünlük Ancak Takvâ İledir: Irkçılık Marazının Devası
13. âyet-i celîle: "Ey insanlar! Doğrusu biz sizi bir erkekle bir dişiden yarattık ve tanışasınız diye sizi milletlere ve kabilelere ayırdık. Şüphesiz Allah katında en üstün olanınız, en çok takvâ sahibi olanınızdır!" Bu âyet kibir ve soy üstünlüğü davasını yıkan evrensel insanlık fermanıdır.
Fasıl VI: Kalbe İman Nûrunun Yerleşmesi: İslâm'dan İmana Yükseliş
14. âyette bedevîlerin "İman ettik" sözüne karşılık "Siz henüz iman etmediniz, ancak İslâm olduk deyin; zira iman henüz kalplerinize girmedi" uyarısı yapılır. Dilde kalan kuru inançtan kalbe yerleşen hakiki tahkîkî imana terakkî etmek için bu âyetlerin zikri mühim bir devadır.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Hucurât-ı Kalbiyye (Kalp Odaları) Temizliği
Hucurât, zâhirde Peygamber Efendimiz'in hane-i saadetlerinin odaları demektir; bâtında ise kulun kalbindeki ilâhî tecellî odalarıdır. O odalardan mâsivâyı, hasedi ve sûizanı çıkaran kul, Fahr-i Kâinat Efendimiz'in rûhâniyetine komşu olur. Sihravemen Hucurât Külliyatı, İslâm ahlâkının ve kardeşlik hukukunun zirvesini şerh eder.