Fasıl I: Letâifü'l-A'lâm'ın Telif Gayesi ve İşârî Dilin Zirvesi

Kemâleddîn Abdürrezzâk el-Kâşânî'nin en hacimli ve muhit kavramsal başyapıtı olan *Letâifü'l-A'lâm fî İşârâti Ehli'l-İlhâm* (İlham Ehlinin İşaretlerinde Bilgilerin İncelikleri); tasavvufî epistemolojinin ve ontolojinin en zengin lügatidir.

Eser; Ehl-i İlhâm'ın (velîler, arifler ve keşf ehli) şatahât veya remiz olarak telaffuz ettiği kudsî kavramları, Vahdet-i Vücûd'un matematiksel ve felsefî mîzânı ile temellendirir.

Fasıl II: Letâif-i Hamse ve Seb'a: Kalp, Ruh, Sır, Hafî, Ahfâ

Kâşânî insanın bâtınî yapısındaki beş ve yedi lâtifeyi (Letâif) tafsilatıyla izah eder:

  • Kalp: Esmâ tecellîlerinin sahnesi ve değişken duyguların merkezi.
  • Ruh: Sıfât-ı İlâhiyye nûrunun ikamet ettiği melekûtî cevher.
  • Sır: Zâtî müşâhedenin ve mükâşefenin cereyan ettiği perde arkası.
  • Hafî: Esmâ ve sıfatların fenâ bulduğu nûr deryası.
  • Ahfâ: Vahdet-i Mutlaka'nın gayb-ı mutlakında sırrın da sırrı olan makam.

Fasıl III: Gayb-ı Mutlak, Gayb-ı Muzâf ve Şehâdet Âlemleri

Kâşânî varlık âlemlerini gayb derecelerine göre tasnif eder: 'Gayb-ı Mutlak' (Lâ-Taayyün); hiçbir mahlûkun idrak edemeyeceği Zât mertebesidir.

'Gayb-ı Muzâf' melekût ve ceberût âlemleri olup, ariflere keşf ve rüya yoluyla açılan berzahtır. 'Şehâdet Âlemi' ise beş duyu organıyla algılanan cisimler ve mülk âlemidir.

Fasıl IV: A'yân-ı Sâbite ve İlim Mertebesinde Ezelî Suretler

Kâşânî ontolojisinin kalbinde yer alan 'A'yân-ı Sâbite'; eşyanın dış dünyada var olmadan önce Allah'ın ezelî ilminde sahip olduğu hakikatlerdir.

A'yân-ı sâbite yaratılmamıştır (mec'ûl değildir); Allah'ın isimlerinin ilim mertebesindeki ezelî suretleridir. Dış dünyadaki her varlık, kendi a'yân-ı sâbitesinin istidadı ne ise ancak onu izhar eder.

Fasıl V: Nefes-i Rahmânî ve Kelimât-ı İlâhiyye

Kâşânî kâinatın var oluşunu 'Nefes-i Rahmânî' (Rahmân'ın Kozmik Nefesi) kavramıyla açıklar. İlâhî nefes olmasaydı, harfler ağızdan çıkamazdı; benzer şekilde Rahmânî Nefes olmasaydı, mümkinât gayb karanlığından vücûd aydınlığına çıkamazdı.

Kâinattaki her bir varlık, Allah'ın bu nefesle telaffuz ettiği birer 'Kelime'dir (Kelimâtullâh).

Fasıl VI: Tevhid Mertebeleri: Tevhid-i Ef'âl, Sıfât ve Zât

Letâif'te tevhid üç dikey basamakta formüle edilir:

Tevhid-i Ef'âl: Kâinatta Hak'tan başka hiçbir fail (iş yapan) görmemek ('Lâ fâile illallâh'). Tevhid-i Sıfât: Hak'tan başka hiçbir hayat, ilim, kudret sahibi görmemek. Tevhid-i Zât ise: Hak'tan başka hakiki hiçbir varlık görmemektir ('Lâ mevcûde illallâh').

Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Âriflerin Gözüyle Kâinatın İlahî Kelâm Oluşu

Letâifü'l-A'lâm; kâinatın baştan sona ilâhî bir kitap, her nesnenin bir âyet ve her hâdisenin bir tecellî olduğunu idrak ettiren kudsî bir lügattir.

Sihravemen Letâif Külliyatı; bu paha biçilmez irfan hazinesini araştırmacıların istifadesine takdim eder.