en-Nihâye fi'l-Fiten ve'l-Melâhim: Âhir Zaman ve Kıyâmet Alâmetleri

İbn Kesîr'in külliyatının en çok okunan ve tesir bırakan bölümlerinden biri, el-Bidâye'nin nihai cildi olan Kitâbü'l-Fiten ve'l-Melâhim (en-Nihâye)'dir. Bu eser, Resûlullah'ın (s.a.v.) istikbale ve âhir zamana dair bildirdiği sahih gayb haberlerini, fitneleri ve kıyâmet alâmetlerini sistemleştirir.

İbn Kesîr, bu gaybî meselelerde fevkalâde titiz davranmış; mevzû ve asılsız rivayetleri ayıklayarak yalnızca sahih hadislerin ışığında geleceğin manzaralarını çizmiştir.

Peygamber Efendimiz'in vefatı, Kudüs'ün fethi, ilmin azalması, cehaletin ve fuhşun yayılması, binaların yükselmesi, zamanın kısalması (vaktin bereketsizleşmesi) ve emânetin zâyi edilmesi gibi küçük alâmetler şerhedilir.

Bu alâmetler cemiyetin ahlâkî ve mânevî çözülüşünü haber verir. Müminlerin fitne zamanlarında inzivâya çekilip dillerini ve kalplerini muhafaza etmeleri tavsiye edilir.

Âhir zamanda yeryüzünü zulüm ve haksızlık kapladığında, Ehl-i Beyt neslinden zuhur edecek olan el-Mehdî'nin vasıfları, mücadelesi ve yeryüzünü adaletle doldurması sahih hadislerle ispat edilir.

İbn Kesîr, gulât ve bâtınî fırkaların Mehdî hakkındaki aşırı ve uydurma iddialarını reddederek, Mehdî'nin sünnet dairesinde, şeriatı ikame eden sâlih bir İslâm halifesi olacağını vazeder.

İnsanlık tarihinin en dehşetli imtihanı olan Mesîh-i Deccâl'in zuhuru, fitneleri, yalancı cennet ve cehennemi tafsilatıyla nakledilir. Ardından Dımaşk'taki Ak Minare'ye iki meleğin kanatları üzerinde inecek olan Hz. Îsâ (aleyhisselâm)'ın gelişi müjdelenir.

Hz. Îsâ, Deccâl'i Lüd kapısında helak edecek, haçı kıracak, domuzu öldürecek ve İslâm şeriatı ile hükmederek yeryüzünde barış ve bereketi hâkim kılacaktır.

Büyük alâmetlerin birbirini takip eden tespih taneleri gibi zuhur edişi: Seddin delinmesiyle her tepeden akın eden Ye'cûc-Me'cûc kavmi, yer altından çıkıp insanları iman ve küfürle damgalayan Dâbbetü'l-Arz ve tövbe kapısının ebediyyen kapandığı gün olan güneşin batıdan doğuşu.

Ardından esen latif bir rüzgârla yeryüzündeki bütün müminlerin ruhları kabzedilecek ve kıyâmet sadece kâfirlerin ve şerlilerin başına kopacaktır.

İsrâfîl aleyhisselâmın Sûr'a ilk üfleyişiyle (Nefha-i Sa'k) göklerin dürüleceği, dağların hallaç pamuğu gibi atılacağı ve bütün canlıların öleceği dehşet ânı. İkinci üfleyişle (Nefha-i Ba's) bütün kabirlerin yarılıp insanların Arasat meydanına çıplak ve yalınayak toplanışı.

Güneşin bir mil yaklaştırıldığı, insanların ter içinde boğulduğu Mahşer gününde, Arş'ın gölgesinde gölgelenecek yedi sınıf bahtiyar mümin müjdelenir.

en-Nihâye cildinin nihâyetinde Mîzân terazisi, amel defterlerinin uçuşması, Peygamberimiz'in Şefâat-i Uzmâ'sı ve Sırat köprüsü şerhedilir. Cehennemin korkunç vadileri ve ebedî azabı ile Cennetin pınarları, hurileri ve en büyük mükâfat olan Rüyetullâh (Cemâl-i İlâhî'yi temâşâ) tasvir edilir.

İbn Kesîr'in bu eseri, müminin kalbine hem derin bir haşyet ve ürperti, hem de nihayetsiz bir ümit ve vuslat neş'esi aşılayan kudsî bir âhiret rehberidir.