Fasıl I: Nevâdirü'l-Usûl'ün Doğuşu ve Metodolojisi
Hakîm et-Tirmizî'nin hacim ve ilmî derinlik bakımından en büyük eseri *Nevâdirü'l-Usûl fî Ma'rifeti Ehâdîsi'r-Resûl* (Resûlullah'ın Hadislerini Tanımada Nadide Esaslar)'dır.
Eser, Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) hadis-i şeriflerini zâhirî birer lafız olarak değil; her biri kâinatın ve ruhun bir kanununu bildiren 'Asıl' (kök/temel) olarak ele alır.
Kitapta 291 müstakil 'Asl' (bölüm) bulunur ve her bölümde hadislerin bâtınî, irfânî ve esrarlı mânâları bir kuyumcu titizliğiyle işlenir.
Fasıl II: Zâhir Hadisçilik ile Hakîmâne Şerh Arasındaki Fark
Tirmizî dönemindeki klasik muhaddisler hadislerin sadece râvi zincirleri (senet) ve lafız sıhhatiyle meşgul olurken; Tirmizî hadisin 'hikmetini' (illete ve hikmete dayalı ruhunu) araştırmıştır.
Ona göre bir hadisi sırf lafzıyla ezberleyip bâtınî hikmetini kavramamak, içi mücevher dolu bir sandığın kilitli kapağını taşımaya benzer.
Tirmizî hadislerin lafzındaki peçeyi kaldırarak arkasındaki melekûtî nizamı açığa çıkarmıştır.
Fasıl III: 'Men Arefe Nefsehû' ve Yaratılış Sırları
Eserin en çarpıcı bölümleri insanın hilkati ve nefsin tabiatıyla ilgili hadislerin şerhidir.
Âdem'in (a.s.) çamurunun kırk gün mayalanması, ruhun bedene nefh edilişi, meleklerin insana secde etme sırrı hadislerle tahlil edilir.
Kulun kendi aczini ve fakrını bilmesi, Rabbinin mutlak azametini tanımasının yegâne anahtarı olarak vaz'edilir.
Fasıl IV: Namazın, Orucun ve Haccın Bâtınî Esrârı
Tirmizî ibadetlerin zâhirî erkânının ötesindeki ruhanî boyutları açıklar:
Namazdaki kıyam meleklerin arş etrafındaki duruşunu; rükû mahlûkatın boyun büküşünü; secde ise insanın aslı olan toprağa ve fenâya dönüşünü temsil eder.
Oruç meleklerin sıfatıyla ahlâklanmak; hac ise Arş-ı A'lâ'nın izdüşümü olan Beytullâh'ta nefsi kurban etmektir.
Fasıl V: Sırat, Mizan ve Kıyamet Ahvâlinin Ruhanî Temsilleri
Kıyamet gününün dehşetli tabloları Tirmizî'nin kaleminde insanın iç dünyasındaki manevî gerçekliklerin tecessümü olarak şerh edilir.
Sırat köprüsü dünyada iken dosdoğru yürünmesi gereken şeriat ve adalet köprüsüdür.
Mizan, amellerin sayısal çokluğunu değil, içlerindeki ihlas ve marifet ağırlığını tartan ilâhî terazidir.
Fasıl VI: Nevâdirü'l-Usûl'ün Sonraki Asırlara Tesiri
Bu devasa külliyat, İmam Kuşeyrî, Ebû Tâlib el-Mekkî, İmam Gazâlî ve İbnü'l-Arabî gibi bütün büyük sûfî müelliflerin başucu kaynağı olmuştur.
Gazâlî'nin *İhyâ*'sındaki pek çok hadis şerhi ve ahlâkî tahlil doğrudan Tirmizî'nin *Nevâdirü'l-Usûl*'ünden mülhemdir.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Hadis-i Şeriflerin Melekûtî Nûru
Hakîm et-Tirmizî'nin *Nevâdirü'l-Usûl*'ü; sünnet-i seniyyeyi kuru bir şekilcilikten kurtarıp kalpleri dirilten kudsî bir hayat kaynağı haline getirir.
Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) her bir kelamı, ebediyet denizinden çıkmış paha biçilmez birer incidir.
Sihravemen Hadis Hikmetleri Külliyatı; bu anıtsal eseri en derin ve sahih boyutlarıyla günümüz irfan dünyasına kazandırır.