⭐ Kaydet
Fasıl I: Cümel-i Kebîr (Büyük Ebced): Standart Değerler Cetveli
Havas ve edebiyat ilminde 'Ebced' denildiğinde ilk akla gelen mîzân 'Cümel-i Kebîr' (Büyük Toplam)'dir. Bu cetvelde 28 Arap harfinin asıl sayısal değerleri yer alır:
Elif=1, Bâ=2, Cîm=3, Dâl=4, Hâ=5, Vâv=6, Zâ=7, Hâ=8, Tâ=9, Yâ=10, Kef=20, Lâm=30, Mîm=40, Nûn=50, Sîn=60, Ayn=70, Fâ=80, Sâd=90, Kâf=100, Râ=200, Şîn=300, Te=400, Se=500, Hı=600, Zâl=700, Dâd=800, Zâ=900, Gayn=1000.
Bütün âyetlerin, esmâların ve vefklerin ana matematiği bu değişmez cetvel üzerine kuruludur.
Fasıl II: Cümel-i Sagîr (Küçük Ebced): Dokuzlu İndirgeme
Cümel-i Sagîr (Küçük Ebced); büyük ebced değerlerinin 9'a bölünmesiyle elde edilen kalanların (mod 9) kullanıldığı pratik bir mîzândır. 9'a tam bölünen harflere ise 9 değeri verilir.
Örneğin: Kâf=100 (100 = 9x11 + 1 -> Sagîr değeri = 1), Râ=200 (200 = 9x22 + 2 -> Sagîr değeri = 2), Gayn=1000 (1000 = 9x111 + 1 -> Sagîr değeri = 1).
Bu sistem, özellikle çok büyük sayıların tabiat ve unsur tahlillerinde hızlı sonuca ulaşmak için kullanılır.
Fasıl III: Cümel-i Vasat (Orta Ebced): Kebîr ile Sagîr Arasındaki Ahenk
Cümel-i Vasat mîzânında; harflerin büyük ebced değerlerinden onlar ve yüzler basamağındaki sıfırlar atılarak geriye kalan rakamlar esas alınır.
Örneğin: Lâm=30 iken 3, Mîm=40 iken 4, Şîn=300 iken 3 kabul edilir. Bu yöntem, vefk hücrelerinin tenzîlinde kesirlerin önlenmesi için kadîm üstatlar tarafından geliştirilmiştir.
Fasıl IV: Cümel-i Ekber (En Büyük Ebced): Bast-ı Lafzî İle Harf Açılımı
Ebced mîzânlarının en derin ve ezoterik olanı 'Cümel-i Ekber'dir. Bu yöntemde bir kelimedeki harfler doğrudan hesaplanmaz; her harf kendi ismiyle açıkça yazılır (Bast-ı Lafzî):
Örneğin 'Elif' harfi (ألف) olarak yazılır: Elif (1) + Lâm (30) + Fâ (80) = 111. 'Bâ' harfi (با) olarak yazılır: Bâ (2) + Elif (1) = 3. 'Cîm' harfi (جيم): Cîm (3) + Yâ (10) + Mîm (40) = 53.
Bu suretle bir kelimenin içindeki bâtınî ve melekûtî potansiyel açığa çıkarılır.
Fasıl V: Şeddeli, Harekeli ve Tenvinli Harflerin Ebced Kuralları
Ebced hesabında harekeler (üstün, esre, ötre) hesaba katılmaz; zira harekeler sesli harf değil, ünsüz harfin telaffuz arazlarıdır.
Şeddeli harflerde iki temel ekol vardır: Zâhirî tarih düşürmede şedde tek harf sayılır; ancak havas ve vefk ameliyatında şedde iki harf (biri cezimli, biri harekeli) kabul edilerek iki kez toplanır. Tenvin ise telaffuzda açığa çıkan bir 'Nûn' harfi (50) olarak kabul edilir.
Fasıl VI: Tâ-i Merbûta, Hemze ve Med Harflerinin İncelikleri
Kelime sonundaki kapalı tâ (ة - Tâ-i Merbûta), duruş halinde 'Hâ' olarak okunduğu için ekseri ulemâ tarafından Hâ=5 olarak hesaplanır; bazı üstatlar ise vasl halinde Tâ=400 değerini esas alır.
Elif üzerindeki hemze Elif=1 sayılır; Yâ veya Vâv kürsüsü üzerine binen hemzelerde ise kürsünün harfi değil hemzenin zâtı (1) dikkate alınır.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Dört Mertebede Varlık ve Sayısal Hiyerarşi
Dört ebced mertebesi (Sagîr, Vasat, Kebîr, Ekber); tasavvuftaki dört mertebeye tekabül eder: Nâsût (Madde), Melekût (Kuvvetler), Ceberût (Sıfatlar) ve Lâhût (Zât).
Her mîzân, varlığın farklı bir frekansını tahlil eden hassas bir terazi vazifesi görür.
vesini irfan ehliyle buluşturur.