Dârimî'nin Akīde ve Kelâm Müdafaası: Sünnet Kalesinin İtikadî Muhafızı
Fasıl I: İtikadî Fitnelerin Gölgesinde Dârimî'nin Tavizsiz Duruşu
Hicrî üçüncü asır, İslâm coğrafyasında felsefî cereyanların tercümesiyle Cehmiyye, Mu'tezile ve Kaderiyye gibi sapkın fırkaların türediği çalkantılı bir dönemdir. İmam Dârimî, Horasan ve Mâverâünnehir diyarında Ehl-i Sünnet akāidini nassların kılavuzluğunda tavizsiz şekilde müdafaa eden en büyük itikat kalesidir.
Fasıl II: Kur'an'ın Gayr-i Mahlûk Oluşu ve Halku'l-Kur'ân Fitnesine Reddiye
Abbâsî hilafetinde ulemâya büyük acılar çektiren Kur'an'ın mahlûk olduğu iddiasına karşı Dârimî, Sünen'inde ve meclislerinde muhkem deliller serdetmiştir: 'Kur'an Allah Teâlâ'nın kelâmıdır, O'nun ezelî sıfatıdır ve mahlûk değildir; kim Kur'an mahlûktur derse dinden çıkmıştır!'
Fasıl III: Sıfâtullâhın İsbâtı: Tenzih ile Teşbih Arasındaki İtidal
Allah Teâlâ'nın zâtî ve fiilî sıfatları hususunda Ehl-i Sünnet'in altın kaidesini işletir: Âyet ve hadislerde gelen sıfatları olduğu gibi kabul etmek (isbât), keyfiyet araştırmamak (bilâ keyf), yaratılmışlara benzetmemek (tenzih) ve inkâr etmemek (adem-i ta'tîl).
Fasıl IV: Ru'yetullâh ve Âhiret Ahvâli
Cennet ehlinin kıyamet gününde Cenâb-ı Hakk'ı keyfiyetsiz ve cihetsiz olarak dolunayı görür gibi müşahede edeceği (Ru'yetullâh) hakikatini en sahih hadislerle ispatlar. Mu'tezile'nin inkârlarını nebevî nasslarla çürütür.
Fasıl V: Kader İnancı ve Kulun Fiilleri Meselesi
Hayır ve şerrin Allah Teâlâ'nın ezelî ilmi ve takdiriyle vuku bulduğu, kulun ise cüz'î iradesiyle fiillerini kesbettiği Ehl-i Sünnet istikametinde tescil edilir. Kaderiyye ve Ceberiyye vartalarından ümmet korunur.
Fasıl VI: Sahâbe Sevgisi ve Ehl-i Sünnet İttifakı
Ashâb-ı kirâmın tamamına hürmet ve muhabbet beslemenin imanın şartı olduğu, onlar arasında cereyan eden hâdiselerde sükût edip hüsnüzan beslemenin farziyeti Dârimî'nin akāid omurgasıdır.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Ümmetin Kalbini Tevhid ve Sünnet Üzere Sabitleyen Kale
İmam Dârimî; itikatta felsefî hezeyanlara kapılmadan, Resûlullah'ın (s.a.v.) ve ashâbın saf inancını asırlara taşıyan Nebevî bir zırhtır. O'nun akāid müdafaası; Ehl-i Sünnet ve'l-Cemâat'in ebedî zafer meş'alesidir.
Sıkça Sorulan Sorular ve Mütalaalar
Bu risalede İmam Dârimî'nin hangi temel eserleri ve metodolojisi esas alınmıştır?
es-Sünen (el-Müsned), Mukaddime, Kitâbü Fezâili'l-Kur'ân, Kitâbü'r-Rikāk ve Akīde müdafaası esas alınmıştır.
İmam Dârimî'nin Kütüb-i Sitte içindeki yeri ve önemi nedir?
Pek çok hadis otoritesine göre zayıf hadis barındırmaması ve âlî isnadları sebebiyle Kütüb-i Sitte'nin altıncı kitabı olmaya en lâyık hadis anıtıdır.
Sünen-i Dârimî'nin Mukaddime'si ne gibi hususiyetler taşır?
Câhiliye'den İslâm'a geçişi, sünnetin dindeki bağlayıcılığını ve ilim ahlâkını en kapsamlı şekilde ele alan benzersiz bir usûl ve medeniyet manifestosudur.