Kitâbü'd-Deavât ve Zikir Fütûhâtı: Me'sûr Dualar, İsm-i A'zam ve İlticâ Sırları
Fasıl I: Duanın Mahiyeti: 'Dua İbadetin Ta Kendisidir' Hakikati
Sahîh-i Buhârî'nin en feyizli bölümlerinden biri olan Kitâbü'd-Deavât (Dualar Kitabı); kulun acziyetini itiraf edip Rabbinin sonsuz kudretine iltica etmesinin nebevî usûllerini öğretir. 'Bana dua edin ki size icabet edeyim' (el-Mü'min 40/60) âyet-i celîlesi doğrultusunda dua, kul ile Hâlık arasındaki en samimi ve dolaysız kudsî rabıtadır.
Fasıl II: Seyyidü'l-İstiğfâr: Tevbenin Efendisi ve Cennet Müjdesi
Şeddâd b. Evs'ten (r.a.) nakledilen Seyyidü'l-İstiğfâr duası: 'Allâhümme ente Rabbî lâ ilâhe illâ ente halaktenî ve ene abdüke...' (Allah'ım! Sen benim Rabbimsin, Senden başka ilah yoktur. Beni Sen yarattın, ben Senin kulunum...). Buhârî, bu duayı sabah ve akşam ihlasla okuyanın o gün vefat ederse Cennet ehlinden olacağını müjdeler.
Fasıl III: Sabah ve Akşam Zikirleri: Günlük Hayatın Melekûtî Kalkanları
Güne başlarken ve geceye girerken okunacak me'sûr zikirler: Âyetü'l-Kürsî, İhlas ve Muavvizeteyn sûreleri, 'Bismillâhillezî lâ yedurru mea'smihî şey'ün fi'l-ardı ve lâ fi's-semâ'' istiazesi. Bu zikirler mümini şeytanın, cinnî ve insî şerlerin tasallutundan koruyan ilâhî bir zırhtır.
Fasıl IV: Sıkıntı, Keder ve Borç Anında Okunacak Kudsî İlticâlar
İbn Abbas'tan rivayet edilen 'Lâ ilâhe illallāhü'l-Azîmü'l-Halîm...' keder duası; Enes b. Mâlik'ten rivayet edilen 'Allâhümme innî eûzü bike mine'l-hemmi ve'l-hazeni ve'l-aczi ve'l-kesel...' (Gamdan, kederden, acizlikten ve tembellikten Sana sığınırım) münâcâtı.
Fasıl V: Yatağa Girerken, Uyanırken ve Evden Çıkarken Yapılacak Dualar
Uyku küçük ölümdür; yatağa girerken sağ tarafına yatıp elini yanağının altına koyarak yapılan nebevî dualar. Gece uyanıp teheccüde kalkan kimsenin 'Allâhümme leke'l-hamdü ente nûru's-semâvâti ve'l-ard...' yakarışındaki emsalsiz tevhid vecdi.
Fasıl VI: İsm-i A'zam ve Duaların İcabet Vakitleri
Ezan ile kamet arası, cuma günündeki icabet saati, gecenin son üçte biri ve secdede yapılan duaların reddolunmayacağı müjdesi. Buhârî, duada acele etmemenin, haram lokmadan kaçınmanın ve kalbi gafletten arındırmanın icabet şartı olduğunu belirtir.
Fasıl VII: İrfânî Hülâsa: Dili ve Kalbi Dâimî Zikirle Nûrlandırmak
Kitâbü'd-Deavât; müminin yirmi dört saatini zikrullah ile ibadete dönüştüren nebevî bir hazinedir. Buhârî bu rivayetlerle, dervişin virdini doğrudan Resûlullah'ın (s.a.v.) kudsî dudaklarından dökülen dualara bağlamıştır.
Sıkça Sorulan Sorular ve Mütalaalar
Bu risalede İmam Buhârî'nin hangi temel eserleri ve rivayetleri esas alınmıştır?
el-Câmiu's-Sahîh, el-Edebü'l-Müfred, Halku Ef'âli'l-İbâd ve et-Târîhu'l-Kebîr gibi ana hadis ve kelâm kaynakları esas alınmıştır.
İmam Buhârî'nin hadis kabulündeki en belirgin ve tavizsiz sıhhat şartı nedir?
Râvilerin sadece aynı çağda yaşamış olmaları (muâsara) yetmeyip, bizzat bir araya geldiklerinin (liḳā ve semâ') kesin olarak sabit olması şartıdır.
Buhârî'nin eserlerinde zühd, takvâ ve tasavvuf irtibatı nasıl temerküz eder?
Kitâbü'r-Rikāk, Kitâbü'l-Îmân ve Kitâbü'd-Deavât bâblarıyla kalbin tasfiyesini, dünyevî zühdü ve nebevî ihsan ahlâkını en sahih nasslarla vazetmiştir.